Naar hoofdinhoud gaan
Kan ik een tegemoetkoming krijgen?
Kan ik een tegemoetkoming krijgen?

We hebben 220 zoekresultaten gevonden voor ''

Privacyverklaring

19-03-2021

Privacyverklaring Instituut Slachtoffers Beroepsziekten door gevaarlijke stoffen (ISBG)
versie augustus 2024, herzien januari 2026

Hieronder vertellen we welke persoonsgegevens we verzamelen, hoe we dat doen, voor welke doelen, met wie we dat doen en op basis van welke grondslagen.

Wat gebeurt er met uw persoonsgegevens als u zich via onze website www.isbg.nl aanmeldt voor een tegemoetkoming?

Wij hebben uw contactgegevens nodig om u na uw aanmelding te bellen en een aanvraagset toe te sturen. Deze aanvraagset bestaat uit vier formulieren die we graag ingevuld en ondertekend van u retour ontvangen. Eén formulier is de officiële aanvraag voor een tegemoetkoming bij de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Een ander formulier is de medische machtiging; deze hebben wij nodig om medische informatie over u bij uw artsen te kunnen opvragen. We vragen alleen informatie op die noodzakelijk is voor de beoordeling door het Deskundigenpanel op basis van het protocol behorend bij uw beroepsziekte. Zo vragen we uw bedrijfsarts niet om het gehele dossier, maar stellen we hem gerichte vragen, zoals “Is de diagnose volgens u terug te voeren op de stoffen waaraan werknemer is blootgesteld?”.

In het gegevensformulier vragen wij u uw gegevens te controleren en waar nodig aan te vullen, onder meer met uw IBAN en informatie over uw eventuele gemachtigde. In het toestemmingformulier informeren we u over het verdere gebruik van uw persoonsgegevens voor (wetenschappelijk) onderzoek en krijgt u de mogelijkheid om hier “nee” tegen te zeggen. Dit is wettelijk geregeld in het Kennisprogramma beroepsziekten. Ook als u geen toestemming geeft, behandelen wij gewoon uw aanvraag en ontvangt u een besluit van de SVB op uw aanvraag.

Daarnaast stellen wij u vragen over uw werkzaamheden en blootstelling aan stoffen. Deze informatie gaat samen met de medische informatie naar het RIVM (Bureau Lexces en het Deskundigenpanel) zodat het panel kan beoordelen of er bij u sprake is van een beroepsziekte van de regeling Tegemoetkoming Stoffengerelateerde Beroepsziekten (TSB). Tijdens de gehele aanvraagprocedure wisselen we de noodzakelijke persoonsgegevens uit met het RIVM (Bureau Lexces en het Deskundigenpanel) en de SVB. Dit geldt ook als u een bezwaarschrift indient en beroep instelt.

De algemene wettelijke basis hiervoor is artikel 6, eerste lid, onderdeel e, van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG): de verwerking is noodzakelijk voor de vervulling van een taak van algemeen belang of van een taak in het kader van de uitoefening van het openbaar gezag dat aan de verwerkingsverantwoordelijke is opgedragen. Op basis van de uitzondering in artikel 30, eerste lid, onderdeel a, van de UAVG, mogen wij gegevens over uw gezondheid verzamelen en verder gebruiken. In  artikel 9b, derde lid, Arbeidsomstandighedenwet is de uitzondering op het verbod van het verwerken van gezondheidsgegevens neergelegd.   

Op basis van de regeling Tegemoetkoming Stoffengerelateerde Beroepsziekten (TSB) is de SVB verantwoordelijk voor het uitkeren van de tegemoetkoming. De SVB is een overheidsorganisatie. In de regeling TSB en samenwerkingsovereenkomsten zijn de taken van en wijze van uitwisseling tussen SVB, RIVM en ISBG uitgewerkt. Elke organisatie is zelfstandig verwerkingsverantwoordelijke.

Met zzp’ers, tijdelijke krachten en partners met wie we samenwerken en die geen verwerkers zijn, sluiten we een geheimhoudingsovereenkomst indien deze partijen in het kader van die samenwerking persoonsgegevens van aanvragers moeten verwerken. De betrokken artsen vallen onder het medisch beroepsgeheim.

We gebruiken uw persoonsgegevens ook wanneer u bezoeker van onze website, sollicitant of zakelijke contact bent, om:
• de basisfunctionaliteiten van de website goed te laten werken en om u advertenties te tonen nadat u onze website hebt bezocht. Zie voor meer informatie onze cookie verklaring. 
• u onze nieuwsbrief te kunnen sturen. Deze sturen we alleen als u daarvoor toestemming heeft gegeven door middel van het invullen van uw e-mailadres. Iedere nieuwsbrief bevat een link waarmee u zich kunt afmelden. Het abonneebestand van de nieuwsbrief wordt niet aan derden verstrekt en we versturen ook geen e-mails namens derde partijen. Als u zich inschrijft voor onze nieuwsbrief verzamelen we de datum en het tijdstip van uw inschrijving. Hiermee kunnen we aantonen dat u toestemming heeft gegeven. 
• nieuw personeel te werven. Als u bij ons solliciteert, vragen we uiteraard uw toestemming voor we contact opnemen met eventuele referenties. Verder gebruiken we uw gegevens alleen voor het sollicitatieproces. We gebruiken daarvoor de persoonsgegevens die u ons verstrekt en bekijken soms aanvullende informatie uit openbare bronnen, zoals sociale media (bijvoorbeeld LinkedIn). We bewaren uw persoonsgegevens niet langer dan nodig is voor het sollicitatieproces. Wij bewaren uw gegevens standaard tot 4 weken na afloop van de sollicitatieprocedure. Wanneer u toestemming geeft om uw gegevens langer te bewaren, dan bewaren wij ze maximaal 1 jaar na beëindiging van de sollicitatieprocedure. Mochten er in dat jaar vacatures ontstaan, dan kunnen wij contact met u opnemen.

Bewaartermijn van de gegevens
We gebruiken persoonsgegevens voor de behandeling van aanvragen, bezwaarschriften en beroepszaken. Hierbij moeten we kunnen nagaan of u eerder een aanvraag heeft ingediend en of u al eerder een TSB-tegemoetkoming is toegekend. Uw gegevens verwijderen wij uiterlijk 7 jaar na afloop van het aanvraagtraject. Aan de hand van de verzamelde gegevens geven we gerichte voorlichting, bouwen we kennis op over beroepsziektes en geven we behandelingscijfers door aan de SVB.

Ontvangers van persoonsgegevens
We verstrekken persoonsgegevens aan de SVB en het RIVM (Bureau Lexces en het Deskundigenpanel) met wie wij samenwerken om te kunnen beoordelen of u recht hebt op de TSB-tegemoetkoming. Wij verstrekken persoonsgegevens aan andere organisaties indien we daartoe wettelijk verplicht zijn, zoals de jaarlijkse accountantscontrole en als de Belastingdienst inzage vraagt in onze boekhouding. Daarnaast kan de afdeling Operational Control van de SVB een steekproefcontrole bij ISBG doen op de juistheid en volledigheid van de gegevens die hebben geleid tot ons advies aan de SVB. En als wij tijdens de aanvraagprocedure een vermoeden van fraude door een aanvrager hebben, geven wij dit door aan de SVB.

Verwerkers
We hebben een aantal andere organisaties ingeschakeld om taken voor ons uit te voeren, dit zijn verwerkers. Bijvoorbeeld: onze website-host, de leverancier van het digitaal dossiervolgsysteem en het bedrijf dat onze post verzorgt. Deze organisaties verwerken persoonsgegevens alleen in onze opdracht en onder ons toezicht, voor de doelen die wij bepaald hebben en onder strikte geheimhouding. Met deze organisaties hebben wij verwerkersovereenkomsten gesloten. Wij zien toe op naleving van de beveiligingsverplichtingen van onze verwerkers. Onze verwerkers zijn gevestigd in de Europese Unie.

Beveiliging van de gegevens
We zorgen ervoor dat we uw gegevens op een passende manier beveiligen in al onze systemen. We doen dat met allerlei technische maatregelen, inclusief fysieke beveiliging van de toegang tot ons kantoor, maar ook met organisatorische maatregelen.

Uw rechten met betrekking tot uw persoonsgegevens
Op grond van de AVG heeft u het recht om uw persoonsgegevens op verzoek in te zien en zo nodig aan te passen of te laten verwijderen. Wij maken geen gebruik van geautomatiseerde individuele besluitvorming.

U kunt contact opnemen met de ISBG-behandelaar van uw aanvraag om gebruik te maken van uw rechten. Om uw identiteit te controleren zullen wij een aantal identificerende vragen stellen. Ook zullen we u vragen om uw verzoek aan ons zo specifiek mogelijk te formuleren. Zo willen we graag weten van welk recht u gebruik wil maken en van welke documenten bij het ISBG u bijvoorbeeld kopieën zou willen ontvangen. Indien uw verzoek ook uw persoonsgegevens bij Lexces of de SVB betreft, zullen wij contact opnemen met de privacy-coördinatoren van deze organisaties. Zij handelen uw verzoek zelf af voor zover het hun eigen organisatie betreft.

Als u een vraag of klacht heeft over het gebruik van uw persoonsgegevens door het ISBG kunt u contact opnemen met de ISBG-behandelaar. Bent u niet tevreden met onze afhandeling hiervan, dan heeft u de mogelijkheid om een klacht in te dienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Zie hiervoor: https://autoriteitpersoonsgegevens.nl/

Wijziging privacyverklaring
Wij kunnen onze privacyverklaring wijzigen. De actuele versie vindt u op onze website.

Contact
Hier vindt u onze contactgegevens.

‍

Veelgestelde vragen

25-03-2021

Over de regeling

Wat is de regeling Tegemoetkoming Stoffengerelateerde Beroepsziekten (TSB)?

De TSB-regeling is er voor mensen die ziek zijn geworden door het werken met gevaarlijke stoffen. Zij kunnen één keer een geldbedrag van de overheid krijgen.

De TSB-regeling is er omdat het vaak moeilijk is en lang duurt om een (oud-)werkgever of opdrachtgever aansprakelijk te stellen. Dit bleek uit het rapport ‘Stof tot nadenken. Stap vooruit, maak werk van preventie en erkenning’. Dit rapport is gemaakt door een commissie onder leiding van Ton Heerts, in opdracht van de minister van SZW. In het rapport staan adviezen om te voorkomen dat werknemers ziek worden door het werken met gevaarlijke stoffen. Er staan ook adviezen in voor de erkenning van werknemers die ziek zijn geworden door hun werk. Op basis van die adviezen is de TSB-regeling opgezet. Via de TSB-regeling krijgen mensen die ziek zijn geworden door het werken met gevaarlijke stoffen sneller erkenning voor de verloren gezonde levensjaren.

Wat is het doel van de TSB-regeling?

De TSB-regeling geeft erkenning aan het verlies van gezonde levensjaren. Mensen die aan alle voorwaarden voldoen (zie Voorwaarden TSB-regeling), krijgen één keer een tegemoetkoming van de overheid. In 2026 is dit een geldbedrag van €27.030,-.

Hoe hoog is de tegemoetkoming?

In 2026 is de tegemoetkoming een geldbedrag van €27.030,-. Dit wordt ieder jaar aangepast.

Hoe lang duurt een aanvraag?

Als u een tegemoetkoming TSB aanvraagt, krijgt u binnen 16 weken na de aanvraag te horen of u een tegemoetkoming krijgt of niet. De beslissing wordt genomen door de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Deze periode kan nog eens met 16 weken verlengd worden als er bijvoorbeeld nog documenten missen. Lukt het dan nog niet om een beslissing te nemen, dan mag de SVB u vragen akkoord te gaan met een nieuwe datum waarbinnen beslist gaat worden.


Over de aanvraag voor een tegemoetkoming

Wie kan een tegemoetkoming TSB aanvragen?

Mensen die ziek zijn geworden door het werken met gevaarlijke stoffen als werknemer of zelfstandige zonder personeel kunnen een tegemoetkoming TSB aanvragen. Dit kan op dit moment voor de ziekten allergisch beroepsastma, CSE (schildersziekte), longkanker door asbest, longkanker door silica, neus(bijholte)kanker door houtstof en silicose.

De eigenaar van een eenmanszaak met personeel valt hier niet onder en kan geen tegemoetkoming aanvragen. Als u nu personeel heeft, maar in contact kwam met een gevaarlijke stof in een periode waarin u werknemer of zelfstandige zonder personeel was, kunt u soms wel een tegemoetkoming krijgen.

Kunnen nabestaanden een tegemoetkoming TSB aanvragen?

Nee. Nabestaanden van een persoon die ziek was door het werken met gevaarlijke stoffen kunnen geen tegemoetkoming aanvragen. Dat komt omdat de TSB-regeling is bedoeld voor erkenning voor het leed van het slachtoffer en niet voor het leed van de nabestaanden.

Welke voorwaarden zijn er?

Op de pagina Voorwaarden voor de TSB-regeling vindt u de voorwaarden.

Kan ik meerdere tegemoetkomingen TSB aanvragen?

Nee, dat kan niet. Eén van de voorwaarden van de TSB-regeling is dat u geen tegemoetkoming heeft gekregen van de overheid voor een andere beroepsziekte via de TSB-regeling. Als u meer dan één ziekte heeft die onder de TSB-regeling valt, geef dan aan voor welke ziekte u de aanvraag wilt doen. Wij kunnen maar één aanvraag behandelen.

Kan ik alvast een tegemoetkoming TSB aanvragen als mijn ziekte nog niet onder de TSB-regeling valt?

Nee, als u een beroepsziekte door het werken met gevaarlijke stoffen heeft die nog niet onder de TSB-regeling valt, kunt u nog geen tegemoetkoming aanvragen. Het is ook niet mogelijk om een ‘voor-aanvraag’ te doen. De ziekten waarvoor u een aanvraag kunt doen zijn allergisch beroepsastma, CSE (schildersziekte), longkanker door asbest, longkanker door silica, neus(bijholte)kanker door houtstof en silicose. In de komende jaren worden er meer ziektes toegevoegd die zijn ontstaan door het werken met gevaarlijke stoffen. Het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid bepaalt wanneer dat gebeurt en welke beroepsziekten dat zijn. Als er een ziekte bij komt, leest u dit op deze website (www.isbg.nl) en in onze nieuwsbrief. U kunt zich onderaan deze pagina aanmelden voor de nieuwsbrief.

Moet ik betalen voor een aanvraag?

De dienstverlening van het ISBG is gratis. Wij vragen om uw toestemming (medische machtiging) om informatie op te vragen bij artsen en bij bedrijfsartsen. Hiervoor hoeft u niet te betalen. Het kan zijn dat er extra medisch onderzoek nodig is. Hiervoor moet u (of uw werkgever / opdrachtgever) soms wel betalen, bijvoorbeeld omdat het onderzoek onder het eigen risico van uw zorgverzekering valt of helemaal niet wordt gedekt. Neem voor vragen hierover contact op met uw verzekering. Het ISBG zal u nooit om geld vragen en altijd vooraf overleggen met u als er extra onderzoek nodig is.

Wat zijn de gevolgen voor mijn uitkering, toeslag of schuld als ik de tegemoetkoming ontvang?

Als u de tegemoetkoming heeft ontvangen, dan hoeft u daarover geen belasting (Wet inkomstenbelasting 2001) en geen premies voor de volksverzekering te betalen. Het bedrag is dus belastingvrij.

Is uw spaargeld of vermogen meer dan het belastingvrije bedrag? Dan betaalt u wel belasting over een deel van uw vermogen. Ga voor meer informatie naar www.belastingdienst.nl en typ ‘heffingsvrij vermogen’ in de zoekbalk.

Krijgt u zorgtoeslag of huurtoeslag? Vraag dan aan de Belastingdienst om uw tegemoetkoming de komende 10 jaar niet mee te tellen als vermogen.

  • Gebruik hiervoor het formulier ‘Verzoek Bijzonder vermogen toeslagen’ op de website van de Belastingdienst. Neem voor meer informatie over dit onderwerp en over vermogensbelasting of erfbelasting contact op met de Belastingdienst.

Let op! Dit kan alleen als u als slachtoffer of nabestaande de tegemoetkoming rechtstreeks van de Sociale Verzekeringsbank heeft ontvangen en niet wanneer u (een deel van) de tegemoetkoming als erfenis heeft ontvangen.

U kunt dit aan de Belastingdienst vragen in het kalenderjaar ná het jaar waarin u de tegemoetkoming heeft ontvangen. Als u het geldbedrag van de TSB-regeling bijvoorbeeld in 2025 heeft ontvangen, kunt u in 2026 vragen om dit geldbedrag niet mee te tellen als vermogen. U hoeft dit maar 1 keer te vragen, want de Belastingdienst beoordeelt of het ook kan voor de jaren daarna.

Heeft u een uitkering op basis van de Participatiewet? Dan mag uw gemeente de tegemoetkoming uit de TSB-regeling niet meerekenen. Maakt u gebruik van een wettelijk schuldhulpverleningstraject (Wsnp)? Houd er dan rekening mee dat, als u de tegemoetkoming ontvangt, het geldbedrag gebruikt wordt om de schulden te betalen.

Kan ik de aanvraag en de diagnose in een andere taal indienen bij het ISBG?

Als de originele documenten in het Engels zijn, accepteren wij deze ook. Als u de aanvraag of documenten voor het onderzoek in een andere taal dan de Nederlandse of Engelse taal indient bij ons, vragen wij u om de documenten door een beëdigd vertaler te laten vertalen naar het Nederlands. De kopieën van deze documenten moeten officieel zijn goedgekeurd (gewaarmerkt) door de vertaler. De kosten voor het vertalen moet u zelf betalen.

Hoe lang duurt het voordat ik de tegemoetkoming krijg?

U krijgt binnen 16 weken na de aanvraag te horen of u een tegemoetkoming krijgt of niet (dit kan één keer met 16 weken verlengd worden als er bijvoorbeeld nog documenten missen). Soms gaat het sneller. Dit hangt af van hoe snel wij alle medische informatie ontvangen en hoe ingewikkeld uw aanvraag is.

De Sociale Verzekeringsbank (SVB) besluit of u de tegemoetkoming ontvangt. De SVB stuurt hier een brief over. Als de SVB besluit dat u de tegemoetkoming ontvangt, dan krijgt u het bedrag meestal binnen een week op uw rekening.

Wat gebeurt er als de aanvrager overlijdt voordat de tegemoetkoming is betaald?

Het is mogelijk dat iemand die een tegemoetkoming heeft aangevraagd komt te overlijden voordat hij of zij de tegemoetkoming heeft ontvangen. Soms kunnen nabestaanden dan de tegemoetkoming krijgen. Dat is alleen het geval als wij het slachtoffer al het SVB-aanvraagformulier (onderdeel van de aanvraagset) hebben gestuurd, dit formulier ondertekend is en binnen zes weken naar ons teruggestuurd wordt. Neem voor vragen contact op met het ISBG.

Hoe lang heb ik de tijd om alle informatie aan het ISBG te geven?

Na uw aanmelding via onze website bellen wij u op. Daarna sturen we per post vier formulieren naar u toe. Deze moet u invullen, ondertekenen en naar ons terugsturen. Hier heeft u vier weken de tijd voor.

Als wij de formulieren na vier weken nog niet hebben ontvangen, dan nemen we contact met u op om u eraan te herinneren. U heeft dan nog een keer vier weken de tijd om de formulieren naar ons toe te sturen.

Als we dan nog steeds geen formulieren hebben ontvangen, gaan wij ervanuit dat u geen tegemoetkoming wilt aanvragen. Wij nemen dan contact met u op om te vertellen dat wij uw dossier sluiten.

Hoe kan ik aantonen dat ik in loondienst of als zelfstandige zonder personeel heb gewerkt?

U kunt aantonen dat u in loondienst heeft gewerkt met een overzicht van het UWV, een pensioenoverzicht, werkbriefjes, getuigschriften en arbeidsovereenkomsten.

U kunt aantonen dat u als zelfstandige zonder personeel heeft gewerkt met overeenkomsten van opdracht of arbeid. Als u deze bewijzen niet meer heeft, kunt u een verklaring opstellen. U vertelt daarin:

  • welk werk u uitvoert of heeft uitgevoerd en of dit in Nederland of daarbuiten was
  • voor welke werkgevers of opdrachtgevers u werkt of heeft gewerkt
  • welke functies u heeft of had
  • met welke gevaarlijke stoffen u in contact bent geweest
  • op welke manier u in contact bent geweest met de gevaarlijke stoffen
  • de periode waarin u dit werk deed
  • hoe de arbeidsomstandigheden waren (waren er bijvoorbeeld gezichtsmaskers of afzuiging)
  • welke taken en arbeid u uitvoert of heeft uitgevoerd
  • de aard van de arbeidsverhouding (loondienst of zelfstandige zonder personeel)

Heeft het zin om me opnieuw aan te melden na een eerdere afwijzing voor de TSB-regeling?

Om uw dossier opnieuw te laten beoordelen, meldt u zich opnieuw aan. Ga daarvoor naar de pagina van uw ziekte en vul de vragen in bij ‘kan ik een tegemoetkoming aanvragen?’ (klik hier voor allergisch beroepsastma, klik hier voor CSE (schildersziekte), klik hier voor longkanker door asbest, klik hier voor longkanker door silica, klik hier vooor neus(bijholte)kanker door houtstof en klik hier voor silicose).

Wij nemen daarna telefonisch contact met u op om te bespreken of een nieuwe aanvraag voor u zinvol is. Lijkt dat zinvol, dan is een nieuw huisbezoek niet nodig. In sommige gevallen zullen we u telefonisch extra vragen stellen over uw arbeidsverleden. Wij sturen dan de aanvraagset met de medische machtiging om eventuele nieuwe medische informatie op te vragen en die toe te voegen aan uw oude dossier. Bent u zelf in het bezit van de informatie, dan kunt u de informatie ook zelf naar ons sturen.

Kan ik me aanmelden met de diagnose ‘irritatief beroepsastma’?

Nee, op dit moment is alleen allergisch beroepsastma opgenomen in de TSB-regeling. Heeft u de diagnose irritatief beroepsastma, dan voldoet u niet aan de voorwaarden en kunt u zich niet aanmelden.

Ik heb (nog) niet de diagnose CSE (schildersziekte), is aanmelden nu wel zinvol?

Ja, aanmelden kan zinvol zijn. Wij nemen daarna telefonisch contact met u op om te bespreken of een nieuwe aanvraag voor u zinvol is. Lijkt dat zinvol, dan sturen wij u de aanvraagset met de medische machtiging om informatie op te vragen over uw klachten en arbeidsverleden. Bent u zelf in het bezit van de informatie, dan kunt u de informatie ook zelf naar ons sturen. Er kan worden besloten dat aanvullend (medisch) onderzoek bij u nodig of mogelijk is.

Aansprakelijk stellen (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever

Is het verplicht om mijn (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever aansprakelijk te stellen?

Nee, als u een aanvraag doet voor de TSB-regeling, hoeft u niet uw (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever aansprakelijk te stellen. Het mag wel.

Kan ik een tegemoetkoming krijgen via de TSB-regeling als ik ook een schadevergoeding van mijn (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever krijg?

Als u van uw (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever een schadevergoeding heeft ontvangen voor het feit dat u ziek bent geworden door stoffen op uw werk, dan wordt dit geldbedrag van de tegemoetkoming TSB afgetrokken. Vaak is de schadevergoeding van de werkgever hoger dan het geldbedrag van de TSB-regeling. In dat geval zal het geldbedrag van de tegemoetkoming TSB nul Euro zijn. Let op: als u via de TSB-regeling een geldbedrag heeft ontvangen en later ook nog een schadevergoeding van uw (oud-)werkgever of (oud-)opdrachtgever krijgt, moet u dit melden bij de SVB. U moet dan (een deel van) het geldbedrag van de TSB-regeling terugbetalen.

1 augustus: wereld longkankerdag

31-07-2026

Is longkanker pech?

Longkanker is wereldwijd de dodelijkste kankersoort. Een deel daarvan is niet “pech”, zoals vaak wordt gezegd, maar het directe gevolg van jarenlange blootstelling op de werkvloer. Op 1 augustus is Wereld longkankerdag. Een moment om stil te staan bij de mensen bij wie longkanker met de juiste maatregelen voorkomen had kunnen worden, zoals bij longkanker door asbest of silica. Voor deze mensen is er de TSB-regeling (tegemoetkoming stoffengerelateerde beroepsziekten).

Henk vermoedt voor het eerst dat er iets mis is als hij een vriend helpt bij het metselen van een overkapping. Normaal zou dat voor hem een koud kunstje moeten zijn. ‘Maar nu was ik na een paar uur helemaal kapot. Hoewel ik COPD heb, wist ik: dit is niets voor mij, hier klopt iets niet. Mijn conditie was écht niet goed.’ Henk brengt een bezoek aan de huisarts. Die stuurt hem voor nader onderzoek door naar het ziekenhuis. ‘Op de foto’s zagen de artsen dat ik in mijn rechterlong een kankergezwel had.’

Longkanker door abest

Hoewel Henk het grootste deel van zijn loopbaan in de bouw als uitvoerder werkt, komt hij gedurende zijn eerste jaren als timmerman regelmatig met asbest in aanraking. Hij zaagt en boort in dakplaten, vensterbanken, radiatorisolatie en wandplaten. Zonder bescherming en zonder enige kennis van de risico’s. Henk: ‘Asbest werd voor van alles gebruikt. Niemand kende de gevaren, dus je bewerkte het materiaal gewoon. Vrijdagmiddag ruimden we de bouw op. Van het afvalhout maakten we een gezellig vuurtje. Brandde het eenmaal goed, dan gooiden we er nog een paar asbestplaten op, want dat knapperde zo mooi. Er werd nooit bij nagedacht dat het gevaarlijk zou kunnen zijn. Het is ook niet eerlijk om iemand uit die tijd iets kwalijk te nemen.’

Mogelijke relatie met werk?

Patiënten staan zelf vaak niet stil bij een mogelijke relatie met werk. Hoewel dat op het eerste gezicht misschien ook niet zo relevant lijkt als er longkanker is gediagnosticeerd, is dat het wel om de volgende redenen:

  • Er zijn verschillende regelingen waar mensen mogelijk recht op hebben;
  • Voor patiënten levert het belangrijke erkenning op;
  • Kennis kan helpen voorkomen dat andere mensen ziek worden.

Daarom is het voor artsen en verpleegkundigen altijd belangrijk om te vragen of mensen op hun werk zijn blootgesteld aan gevaarlijke stoffen, ook al is dat lang geleden.

TSB-regeling

Henk heeft geluk gehad en na een intensief traject is hij genezen van longkanker door asbest. Hij vroeg ook de TSB-regeling aan. Deze regeling is er speciaal voor mensen die ziek zijn geworden door het werken met gevaarlijke stoffen. Het zorgt voor belangrijke erkenning van het feit dat ze ziek zijn door hun werk én ze ontvangen een financiële tegemoetkoming van €27.000. De regeling is beschikbaar voor allergisch beroepsastma, CSE (schildersziekte), longkanker door asbest/silica, neus(bijholte)kanker door houtstof en silicose. Aanvragers worden ondersteund in het verdere traject.

27 juli: de dag voor hoofd-halskanker

24-07-2026

Houtstof lijkt zo onschuldig: het is nota bene een natuurproduct. Toch brengt het werken met hout risico’s met zich mee. Ieder jaar ontstaan er nieuwe slachtoffers van neus(bijholte)kanker (sinonasaalkanker) door houtstof. Op 27 juli is de dag voor hoofd-halskanker. Een moment om stil te staan bij de mensen bij wie deze vorm van kanker voorkomen had kunnen worden met de juiste maatregelen. Voor deze mensen, ook als ze zijn genezen, is er de TSB-regeling (tegemoetkoming stoffengerelateerde beroepsziekten).

In 2018 gaat Frans langs bij de KNO-arts voor een hardnekkige verkoudheid waar hij maar niet vanaf komt. Met een cameraatje wordt in Frans’ neus gekeken en hij hoort: “Dat ziet er niet goed uit”. Binnen twee dagen volgt verder onderzoek en een week later gaat hij onder het mes. De diagnose: neus(bijholte)kanker door houtstof.

Werken met houtstof

Frans: “De arts vroeg gelijk al of ik met hout had gewerkt. Nou dat kun je wel zeggen! Op mijn 17e ben ik begonnen in de interieurbouw. Zagen, frezen, boren: de houtstof was er altijd. We maakten interieurs voor winkels en kantoren, en af en toe voor grote particuliere huizen. Destijds was er in de werkplaats nog geen afzuiging. Later kwam dat wel: afzuiging op de machines en na mijn tijd ook goede afzuiging boven de werkbanken. Maar in mijn tijd was dat er allemaal niet, of heel beperkt, dus je zat heel veel tussen de houtstof. Ik had wel een mondkapje, maar daar kroop het stof gewoon langs naar binnen.”

Mogelijke relatie met werk?

Patiënten staan zelf vaak niet stil bij een mogelijke relatie met werk. Hoewel dat op het eerste gezicht misschien ook niet zo relevant lijkt als er kanker is gediagnosticeerd, is dat het wel om de volgende redenen:

  • Mogelijk heeft de patiënt recht op de TSB-regeling;
  • Voor patiënten levert het belangrijke erkenning op;
  • Kennis kan helpen voorkomen dat andere mensen ziek worden.

Voor artsen en verplegend personeel is het daarom belangrijk om altijd te vragen of mensen op hun werk zijn blootgesteld aan (gevaarlijke) stoffen, ook al is dat lang geleden.

TSB-regeling

Na intensieve behandeling is Frans nu kankervrij, maar hij ondervindt nog dagelijks de effecten van zijn ziekte. Zo is hij slechter gaan horen, zijn reukvermogen kwijt en moet hij meerdere keren per dag zijn gezicht spoelen. In 2025 vroeg hij de TSB-regeling aan. Deze regeling is er speciaal voor mensen die ziek zijn geworden door het werken met gevaarlijke stoffen. Het zorgt voor belangrijke erkenning van het feit dat ze ziek zijn door hun werk én ze ontvangen een financiële tegemoetkoming van €27.000. De regeling is beschikbaar voor allergisch beroepsastma, CSE (schildersziekte), longkanker door asbest/silica, neus(bijholte)kanker door houtstof en silicose. Aanvragers worden ondersteund in het traject.

Eerste Dag van de Beroepsziekte: aandacht voor longziekten door het werk

28-04-2026

Op 20 mei vindt de eerste Dag van de beroepsziekte plaats met als thema longgerelateerde beroepsziekten. Op deze dag staan het Instituut Slachtoffers Beroepsziekten door Gevaarlijke stoffen (ISBG) en longartsen stil bij het leed dat ontstaat door blootstelling op het werk. Het belang van het leggen van de mogelijke relatie tussen longziekten en werk heeft nog steeds aandacht nodig.

Ieder jaar overlijden minstens 3000 Nederlanders door een beroepslongziekte. En nog steeds worden jaarlijks duizenden mensen ziek door het werken met gevaarlijke of schadelijke stoffen op het werk. Niemand zou ziek moeten worden door zijn werk! En met de juiste maatregelen is dat ook helemaal niet nodig. Werkgevers zijn verplicht om te zorgen voor een veilige en gezonde werkplek.

Relatie tussen longziekten en werk

De mogelijke relatie met werk wordt lang niet altijd gelegd. Toch is het om meerdere redenen belangrijk dit te onderzoeken:

  • Mogelijk recht op financiële regelingen (TSB-regeling, regelingen IAS);
  • Bij sommige ziekten, zoals astma, kunnen gerichte maatregelen uitval voorkomen en het medicijngebruik verminderen;
  • Erkenning van de oorzaak biedt rust en bevestiging;
  • Inzicht in oorzaken helpt voorkomen dat anderen (collega’s) ziek worden.

Kamerbrief: geen groot onderzoek naar gezondheidsrisico bestrijdingsmiddelen in de landbouw

01-04-2026

Het RIVM onderzocht de mogelijkheden om gezondheidseffecten van bestrijdingsmiddelen bij werkenden in de landbouw te onderzoeken. Advies is gedurende minimaal 10 tot 20 jaar een agrarisch cohortonderzoek bij een grote groep werkenden in de agrarische sector te doen. Hoewel zo’n studie technisch haalbaar is, vraagt dit om een grote investering in tijd en middelen van zowel overheid als sector. Op dit moment zijn die middelen volgens minister Aartsen (Werk en Participatie) niet beschikbaar. De minister wacht op resultaten van soortgelijke onderzoeken in andere landen, en op een advies van de onafhankelijke Adviescommissie Lijst beroepsziekten (ALb) over Parkinson als erkende beroepsziekte. Voor meer informatie, lees de Kamerbrief d.d. 31 maart 2026